Jerzy Tchórzewski
Malarz, grafik, pedagog, działacz artystyczny. Urodzony 24 kwietnia 1928 roku w Siedlcach, zmarł 25 grudnia 1999 w Warszawie.

W czasie II wojny światowej był żołnierzem Armii Krajowej (1943-1944). Studiował malarstwo w Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie w latach 1946-1951. W czasie studiów związał się z kręgiem GRUPY KRAKOWSKIEJ, w 1957 był jednym z członków-założycieli tego ugrupowania. Od 1959 współpracował również z międzynarodowym ruchem PHASES, grupującym artystów o orientacji surrealistycznej.

Debiutował na I Wystawie Sztuki Nowoczesnej w Krakowie w 1948/49. Po studiach przeniósł się do Warszawy, gdzie w 1954 podjął pracę pedagogiczną w Akademii Sztuk Pięknych. Prowadził pracownię malarstwa na Wydziale Grafiki. W 1987 uzyskał tytuł profesora, w 1998 przeszedł na emeryturę.

Już od wczesnego, figuratywnego okresu twórczości (1948-1955), kiedy umieszczał sylwetki ludzkie i fantastyczne, "przedpotopowe" stwory w wyimaginowanych pejzażach, odznaczał się typem wyobraźni bliskim surrealizmowi. Po 1955 zaczął malować abstrakcyjne wizje kosmicznych kataklizmów, wulkanicznych erupcji, rozbłyskujących i niknących gwiazd. Ich mrok rozdzierały poszarpane linie błyskawic, spływającej lawy czy elektrycznych wyładowań (TWORZĄCY SIĘ KRAJOBRAZ, 1956-1957). Niekiedy w kompozycjach pojawiały się kształty ludzkie i zwierzęce, przywodzące na myśl mity o powstaniu świata, tytanach, Prometeuszu, itp. (PIERWSZE KROKI, 1958, OCALONY, 1959).

Artysta dodatkowo komplikował fakturę obrazów, wykorzystując m.in. właściwości nierównego schnięcia warstw farby, a w przypadku gwaszy - efekty zmiętego papieru. Równolegle z malarstwem od końca lat 40. tworzył monotypie, a w latach 60. również linoryty na ręcznie malowanych papierach. Od końca lat 70. Tchórzewski podejmował chętnie tematykę religijną. W obrazach tego nurtu, respektując tradycyjne rozwiązania kompozycyjne, stosował wszystkie niezwykłe efekty formy, faktury i kolorystyki, wypracowane w poprzednich okresach. Czyni to zeń jednego z najbardziej odkrywczych malarzy podejmujących współcześnie tematykę sakralną (GOLGOTA na wystawie ZNAK KRZYŻA w kościele na Żytniej, Warszawa 1983). Apogeum tych zainteresowań przypadło na lata 80., kiedy artysta związał się z niezależnym ruchem artystycznym, wystawiając często w kościołach i na pokazach prywatnych.

Wybrane wystawy i nagrody:

• 1993 - Nagroda im. J. G. von Herdera, Wiedeń
• 1986 - Nagroda im. Jana Cybisa (niezależna), Warszawa
• 1985 - Nagroda Kulturalna "Solidarności", Warszawa
• 1981 - Nagroda Krytyki Artystycznej im. Cypriana Kamila Norwida, Warszawa
• 1968 - 34. Biennale Sztuki, Wenecja
• 1961 - 2. Biennale Młodych, Paryż
• 1959, 1965 - 5. i 8. Biennale Sztuki, Sao Paulo
• 1955 - Ogólnopolska Wystawa Młodej Plastyki, Arsenał, Warszawa (nagroda równorzędna)

Źródło